Hầu hết các bố mẹ trong quá trình tìm trường cho con đều đã từng nghĩ đến các phương pháp giáo dục hiện đại như Montessori, Reggio Emilia… và đặc biệt là Steam. Vậy phương pháp Steam là gì? Phương pháp này có những đặc điểm gì nổi bật? Hãy cùng Japanese Preschool tìm hiểu thông qua những nội dung bên dưới nhé!
Hiểu đúng về Steam trong giáo dục mầm non
Steam là phương pháp giáo dục hiện đại, có sự kết hợp từ 5 lĩnh vực: Khoa học (Science), Công nghệ (Technology), Kỹ thuật (Engineering), Nghệ thuật (Art) và Toán học (Mathematics).
Đối với phương pháp giáo dục Steam, trẻ được tiếp cận với chương trình học liên ngành, kích thích sự khám phá và sáng tạo của trẻ, giúp trẻ học hỏi đa lĩnh vực. Từ đó, trẻ được phát triển một cách toàn diện, kích thích tư duy sáng tạo, rèn luyện kỹ năng giải quyết vấn đề và tư duy phản diện.
Steam là ý tưởng được gieo mầm từ Trường Thiết kế Rhode Island (Mỹ). Phương pháp khi được đề xuất đã nhanh chóng lan truyền và nhận được sự ủng hộ trên khắp Hoa Kỳ. Từ đó, Steam đã chinh phục nền giáo dục tại nhiều quốc gia phát triển trên thế giới và trở thành phương pháp giáo dục tiên tiến nhất hiện nay.
Phương pháp giáo dục Steam chính là phiên bản nâng cấp hoàn hảo của phương pháp STEM – bổ sung thêm yếu tố Nghệ thuật (Art). Nhờ sự cải tiến này, phương pháp tạo nên môi trường học tập toàn diện, hoàn chỉnh và khơi dậy tiềm năng bên trong mỗi đứa trẻ.
4 lợi ích của phương pháp giáo dục Steam dành cho trẻ mầm non
Được ví như “chìa khóa vàng” kích thích tư duy và tiềm năng bên trong trẻ, phương pháp Steam ngày càng được ứng dụng rộng rãi tại các trường mầm non quốc tế.
Với tính toàn diện trong chương trình học, Steam mang đến nhiều lợi ích nổi bật như:
Hình thành và phát triển nhiều kỹ năng cần thiết
Bằng cách kết hợp chặt chẽ giữa các lĩnh vực Khoa học, Công nghệ, Kỹ thuật, Nghệ thuật và Toán học, Steam không chỉ truyền tải những kiến thức trên sách vở mà còn giúp trẻ hình thành và phát triển những kỹ năng cần thiết từ sớm:
Đặt vấn đề: Với phương pháp học Steam, trẻ sẽ được trực tiếp thực hiện các dự án và thí nghiệm thực tế. Trước những hoạt động đó, trẻ sẽ được khuyến khích đặt câu hỏi, phân tích và dự đoán kết quả. Đây là bước đến để kích thích tư duy của trẻ và khả năng xử lý tình huống được đặt ra trong quá trình thực hiện.
Truy vấn: Thông qua việc đặt ra vấn đề, trẻ sẽ không ngừng đặt câu hỏi, tranh luận để tìm ra câu trả lời cuối cùng. Điều này giúp trẻ chủ động tìm kiếm kiến thức của riêng mình.
Quan sát: Nhiều hoạt động, thí nghiệm trong chương trình Steam sẽ rèn luyện cho trẻ tính kiên nhẫn, phân tích, tỉ mỉ từ đó hình thành tư duy logic và khoa học.
Làm việc nhóm: Các dự án và thí nghiệm đòi hỏi trẻ phải cộng tác ăn ý cùng bạn bè. Do đó, làm việc nhóm đóng vai trò then chốt trong phương pháp Steam. Trẻ phải học cách phối hợp, chia sẻ ý tưởng, lắng nghe và tôn trọng đồng đội của mình để cùng hoàn thành mục tiêu chung. Kỹ năng này sẽ giúp trẻ phát triển thêm kỹ năng giao tiếp, tự tin nêu quan điểm của mình, cũng như hòa nhập vào môi trường tập thể.
Truyền cảm hứng học tập cho trẻ
Steam tạo môi trường học tập đa dạng thông qua các bài học thực hành mà không gây nhàm chán, mang đến những buổi học đầy thú vị và hứng khởi. Với cách tiếp cận: “vừa học – vừa chơi”, Steam không gây áp lực hay ép buộc trẻ phải ghi nhớ kiến thức trong sách vở.
Steam tạo môi trường tốt để trẻ tự động tìm tòi khám phá, từ đó kích hoạt trí tưởng tượng và khả năng sáng tạo một cách tự nhiên giúp ghi nhớ kiến thức dễ dàng và hiệu quả. Qua chương trình giáo dục của Steam, trẻ sẽ trở nên yêu thích việc đến trường và có nhiều cảm hứng trong học tập.
Giúp trẻ vừa học vừa chơi khơi gợi khả năng sáng tạo
Ngọn lửa sáng tạo là yếu tố quan trọng giúp phát triển trí não và tư duy của trẻ. Nhờ môi trường học tập tràn đầy niềm vui và hứng khởi, trẻ sẽ không bị gò bó trong một khuôn khổ nhất định. Đây là điều kiện giúp các em phát triển khả năng sáng tạo.
Tư duy sáng tạo của trẻ có thể được phát triển qua các hoạt động đa dạng ở lớp như: tự đặt câu hỏi cho những nghi vấn của mình, vẽ tranh, lắp ráp, … Mặc dù đến từ những hoạt động nhỏ nhưng những ý tưởng và sáng kiến vô hạn của trẻ nhỏ sẽ được kích hoạt và phát triển nếu có lộ trình đúng đắn.
Trẻ mầm non được học dựa trên các tình huống cụ thể
Hệ thống giáo dục truyền thống tập trung vào việc xây dựng nền tảng kiến thức lý thuyết cho trẻ. Tuy nhiên, hệ thống giáo dục này đang bộc lộ một số hạn chế khi học sinh chỉ tập trung vào việc chạy đua với điểm số mà không thể áp dụng kiến thức vào thực tế.
Thay vì tiếp thu kiến thức một cách thụ động, các bài giảng của Steam được thiết kế sinh động, để trẻ có thể ứng dụng vào thực tiễn. Các em sẽ được tham gia những tình huống cụ thể và vận dụng những kiến thức được học để giải quyết vấn đề.
Việc học đi đôi với thực hành sẽ giúp trẻ ghi nhớ kiến thức lâu hơn và phản xạ nhanh hơn khi gặp phải tình huống tương tự trong thực tế.
Trẻ học được gì khi áp dụng phương pháp giáo dục Steam
5 lĩnh vực trọng tâm của Steam được ví như 5 trụ cột vững chắc của nền giáo dục hiện đại, chúng được kết hợp hài hòa giữa các môn: Khoa học, Công nghệ, Kỹ thuật, Nghệ thuật và Toán học, giúp trẻ tiếp thu kiến thức một cách đa dạng và liên ngành.
Phương pháp giúp trẻ phát triển các kỹ năng thiết yếu qua 5 lĩnh vực như sau:
Kỹ năng khoa học – Science (S)
Mô hình Steam giúp trẻ hiểu rõ bản chất của sự vật, sự việc và hiện tượng dưới góc nhìn khoa học. Ví dụ như: “Vì sao mưa được tạo ra từ hơi nước?” … Từ đó, các em biết áp dụng kiến thức để thực hành và giải quyết những vấn đề trong thực tiễn cuộc sống một cách logic và có cơ sở rõ ràng.
Kỹ năng Công nghệ – Technology (T)
Phần lớn các trường học áp dụng phương pháp Steam sẽ có hệ thống trang thiết bị và cơ sở vật chất hiện đại. Trẻ được tiếp xúc với công nghệ cao, tân tiến, giúp các em cập nhật xu hướng khoa học – công nghệ và hiểu rõ tầm quan trọng của công nghệ trong cuộc sống.
Trẻ được khuyến khích sáng tạo và phát triển tư duy logic bằng cách tự mình thiết kế, lập trình và vận hành các mô hình, sản phẩm công nghệ từ đơn giản đến phức tạp.
Kỹ năng Kỹ thuật – Engineering (E)
Việc lồng ghép những mô hình thực tiễn vào giảng dạy giúp trẻ hiểu được mô hình sản xuất, vận hành để tạo ra các sản phẩm xung quanh cuộc sống.
Trẻ được trải qua các khóa rèn luyện kỹ năng chế tạo và lắp ráp cơ bản như: lắp ráp các mô hình robot đơn giản, hay tạo nặn những dụng cụ hữu ích trong đời sống.
Kỹ năng Toán học – Mathematics (M)
Toán học là bộ môn không thể thiếu trong việc rèn luyện tư duy logic và tính toán cho trẻ ngay từ nhỏ. Ngoài ra, toán học còn là nền tảng giúp trẻ phát triển khả năng phân tích và giải quyết vấn đề một cách khoa học.
Kỹ năng Nghệ thuật – Art (A)
Nghệ thuật là mảnh ghép cuối cùng góp phần tạo nên tính toàn diện của phương pháp giáo dục Steam. Nghệ thuật mang đến lợi ích cho sự phát triển tư duy hình tượng, kích thích năng khiếu bẩm sinh của trẻ và trường học sẽ là môi trường tốt để trẻ tự do khám phá thế giới nghệ thuật thông qua các hoạt động ca hát, nhảy múa và hội họa.
Nghệ thuật đóng vai trò quan trọng trong việc nuôi dưỡng tâm hồn và trí tuệ của trẻ, đồng thời phát triển khả năng của các giác quan, rèn luyện sự kiên trì, tính kỷ luật và khả năng diễn đạt của bản thân.
Áp dụng mô hình Steam vào trong lớp học mầm non
Sự xuất hiện của Steam mang đến làn gió mới trong lĩnh vực giáo dục mầm non. Với cách tiếp cận gần gũi dưới góc nhìn khoa học, Steam mang đến cho trẻ một môi trường thú vị nhưng vẫn đảm bảo sự phát triển toàn diện của trẻ.
Hoạt động thực tế và trải nghiệm
Mầm non là độ tuổi có thể tiếp thu kiến thức tốt nhất thông qua các hoạt động thực tế và trải nghiệm.
Với mô hình học của Steam, trẻ sẽ được tham gia nhiều hoạt động dã ngoại, cắm trại, trồng cây, quan sát bầu trời qua kính hiển vi, lắp ráp robot, cầu đường, … Thông qua các hoạt động này, trẻ được tự do khám phá và sẽ đúc kết chúng thành những kiến thức của mình.
Học thông qua trò chơi và câu chuyện
Steam không chỉ giới hạn ở những bài lý thuyết khô khan, trẻ sẽ được học tập thông qua các trò chơi và câu chuyện hấp dẫn:
Trò chơi xếp hình, lắp ráp: Kích thích tư duy logic, khả năng sáng tạo và phối hợp tay mắt.
Câu chuyện khoa học: Khơi gợi trí tò mò, niềm đam mê khám phá thế giới tự nhiên.
Hoạt động đóng vai: Giúp trẻ rèn luyện kỹ năng giao tiếp, hợp tác và giải quyết vấn đề.
Nghệ thuật kết hợp khoa học
Tưởng chừng là 2 lĩnh vực trái ngược nhau, nhưng khi kết hợp lại tạo thành một bức tranh độc đáo. Trẻ sẽ được trang bị những vật liệu để sáng tạo ra các sản phẩm nghệ thuật kết hợp với khoa học ấn tượng. Ví dụ: mô hình động vật, công trình kiến trúc bằng vật liệu tái chế, …
Trường Mầm non Nhật Bản JPS đang áp dụng chương trình Steam cùng Sunbot độc quyền của Kiro Việt Nam – một đơn vị hàng đầu trong ứng dụng Steam và Sunbot trong lĩnh vực giáo dục. Chương trình Steam cùng Sunbot các con sẽ được học 2 tiết/ tuần giúp bé rèn luyện khả năng tư duy, óc sáng tạo, kích thích trí tò mò, yêu thích trải nghiệm và nuôi dưỡng tình yêu với khoa học công nghệ trong mỗi trẻ.
Japanese Preschool đã trang bị đầy đủ, đa dạng đồ dùng, dụng cụ thí nghiệm để các con thỏa sức thực hành. Trẻ sẽ được trực tiếp thao tác trên màn hình tương tác để giải quyết các nhiệm vụ được giao cũng như học cách lập trình, điều khiển những chú robot siêu đáng yêu hoàn thành các thử thách. Sau mỗi nhiệm vụ đã hoàn thành, các con cảm nhận niềm vui vượt qua thử thách vì mình đã làm được. Chính vì vậy, hầu hết các bạn nhỏ rất hào hứng, yêu thích và say mê với các hoạt động của Steam cùng Sunbot.
